บทที่ 4
อุโมงค์ว่างเปล่า
ปัดไปทางซ้ายเพื่ออ่านต่อ
ผงสีขาวลอยฟุ้งกลางแสงไฟ
คืนวันจันทร์ ห้าทุ่ม ชานเมืองด้านตะวันออกของติฮัวนา โรงงานทอร์ติญ่าเก่าที่อยู่ห่างจากรั้วลวดตาข่ายชายแดนไม่กี่ร้อยเมตร
เจ้าหน้าที่ในหน่วยช่วยกันเขยื้อนกระสอบแป้งข้าวโพดที่วางกองบนพื้นออก ใต้กองนั้นมีแผ่นเหล็กขึ้นสนิมโผล่ขึ้นมา
ยาดิเอล โรซารีโอ เบกา วางชะแลงที่แบกไว้บนหลังลง ก่อนจะสอดปลายชะแลงเข้าไปที่ขอบแผ่นเหล็ก สายตาของเขากวาดไปก่อน ขวา ซ้าย หลัง เขากำลังนับตำแหน่งของเพื่อนร่วมทีม
ราฟาเอล ดูอาร์เต ชูนิ้วขึ้นสามนิ้ว แล้วค่อย ๆ พับลงทีละนิ้ว
สอง หนึ่ง
เสียงโลหะดังเอี๊ยดอ๊าด แผ่นเหล็กถูกงัดกระดกขึ้น ข้างล่างเป็นหลุมดำมืด บันไดเหล็กทอดลงไปสู่ก้นความมืด
ในบรรดาเส้นทางเก้าสายจากสมุดบัญชีที่ยึดมาได้ สายหนึ่งคือที่นี่ อุโมงค์ใต้ดินที่ลอดผ่านใต้พรมแดน พวกคนหนุ่มสาวจะมาถึงที่นี่ในวันพฤหัสบดีแล้วข้ามชายแดนไป ถ้าโฆอากิน อาเรโอลา วิเคราะห์ถูก ก็ต้องเป็นอย่างนั้น คำสั่งของเตเรซาคือ ยึดอุโมงค์ให้ได้ก่อน แล้วรอวันพฤหัสบดีอยู่ข้างใน
ราฟาเอลลงไปก่อน ไฟบนหมวกกันน็อกส่องไปยังผนังดิน
กว้างราวหนึ่งเมตร สูงหนึ่งเมตรครึ่ง ถ้าไม่ก้มตัวก็เดินไม่ได้ สายไฟถูกเดินพาดไว้ตามเพดาน มีหลอดไฟดวงเล็ก ๆ ห้อยอยู่ ที่พื้นมีรางแคบ ๆ และรถเข็นสำหรับขนดินคันหนึ่งจอดอยู่
ครบสี่คนแล้ว ราฟาเอลยกกำปั้นขึ้นแล้วชี้ไปข้างหน้า 〈เดินหน้า〉
ทางโค้งแรก ยื่นเฉพาะปากกระบอกปืนออกไป ไม่มีใคร
หัวมุมถัดไป ไม่มีใคร
กลิ่นดินชื้นลอยมา เสียงลมหายใจของตัวเองดังผิดปกติ
วิทยุส่งเสียงแผ่ว เป็นเสียงของกุสตาโว เรย์โนโซ เจ้าหน้าที่ประสานงานที่อยู่บนรถบัญชาการบนพื้นดิน
“ข้างบนเงียบสงบ รอบโรงงานไม่มีเงาคน”
“รับทราบ”
หนึ่งร้อยเมตร หนึ่งร้อยห้าสิบเมตร ทุกหัวมุมว่างเปล่า บนดินที่พื้นไม่มีรอยเท้าใหม่สักรอย
สองร้อยเมตร ปลายแสงไฟ ทางเดินสิ้นสุดลงกะทันหัน
เป็นผนังดิน
เสาไม้ที่ค้ำเพดานถูกเลื่อยตัดจนล้ม ดินที่พังลงมาจากข้างบนอัดแน่นจนเต็มถึงเพดาน
ยาดิเอลถอดถุงมือ แล้วกำดินขึ้นมา ดินชื้นร่วงลงตามร่องนิ้ว
“ยังสด ๆ อยู่เลย พังมาแค่สองสามวันก่อนเท่านั้นแหละ พานา”
“ไม่มีใครอยู่ ไม่มีใครยิงมาด้วย”
“งั้นก็ไม่ใช่กับดักน่ะสิ”
“ไม่ใช่กับดัก เป็นเหยื่อล่อ”
ราฟาเอลจ้องผนังดิน 〈พวกมันอยากให้เรามัวรอวันพฤหัสบดีอยู่ในหลุมที่ไม่มีอะไรเลย〉
ราฟาเอลกดปุ่มวิทยุ
“ท่านพันเอก ทางออกถูกถล่มแล้วครับ ต่อให้รออยู่ข้างในก็ไม่มีใครมา ขอขึ้นไปครับ”
“…รับทราบ ถอนกำลังทั้งหมด จบ”
“กลับกัน นับด้วย”
หนึ่ง สอง สาม รวมกับชุดที่อยู่บนดินด้วย ทั้งหมดสิบสองคน ครบทุกคน
*
เช้าวันอังคาร ทุกคนถูกเรียกรวมตัวในห้องหนึ่งของค่ายทหารบกในติฮัวนา
เตเรซารินกาแฟจากกระติกสุญญากาศใส่แก้วกระดาษ แล้วแจกให้ทีละคน
“อุโมงค์ว่างเปล่า ทางออกถูกถล่ม ใครเรียกพวกเรามา และเพื่ออะไร ใครมีความเห็นก็พูดมา จบ”
อิซาเบล โมราเลส เปิดไฟล์เสียงที่คัดลอกไว้บนโต๊ะ
“ชาโบสจะมาถึงวันพฤหัสบดี คอนดอร์คือสี่โมง”
เสียงทุ้มต่ำอู้อี้ไหลไปทั่วห้อง ยาดิเอลค่อย ๆ ยกมือขึ้น
“ฉันคิดมาตลอดเลย มีเรื่องที่ต้องพูด”
“พูดมา จบ”
“ชาโบสน่ะ ในเปอร์โตริโกไม่ได้หมายถึงคนหนุ่มสาว มันหมายถึงเงิน แม่ฉันพูดทุกเดือน โน เตงโก ชาโบส ไม่มีเงินน่ะ”
“ถ้าเป็นเงินก็เข้าเค้า ในเส้นทางเก้าสาย มีสายเดียวที่เป็นทางทะเล ปลายทางคือท่าเรือซานฮวน ในช่องเงินมีเครื่องหมายวันพฤหัสบดี รวมทั้งหมดสามแห่ง”
อิซาเบลใช้นิ้วเคาะสำเนาสมุดบัญชีพลางพูดเร็ว ๆ
“เงินจะมาถึงซานฮวนวันพฤหัสบดี”
“กาบัล ถูกต้อง”
ห้องเงียบลง กุสตาโวกอดอกแล้วมองยาดิเอล
“เดี๋ยวก่อน ทำไมเพิ่งมาพูดเอาตอนนี้”
“ฉันไม่มั่นใจน่ะ โฆอากินบอกว่าเป็นภาษาเม็กซิโก ฉันก็นึกว่าฟังผิดเองหรือเปล่า”
“เสียงที่ใช้ภาษาของเปอร์โตริโก คืนวันพฤหัสบดี หลังเพลงจบ ที่อยู่คนเดียวบนหอสังเกตการณ์จนเกือบเที่ยงคืน คือนายใช่ไหม”
“เฮ้ย เดี๋ยวสิ! ฉันไม่เคยรู้เรื่องสี่โมงนะ!”
“ย่อมไม่รู้อยู่แล้ว ผมไม่เคยบอกใคร”
พอราฟาเอลพูดอย่างนั้น กุสตาโวก็ค่อย ๆ หันคอมา
“ถ้าอยู่ใกล้หัวหน้าหน่วย ก็มีโอกาสได้ยิน”
“แค่ ‘มีโอกาส’ ก็สงสัยคนได้แล้วหรือ”
“พอแค่นั้น คำถามเก็บไว้หลังจบประชุม จบ”
เตเรซาวางแก้วกระดาษลง ยาดิเอลเดินออกจากห้องไปโดยไม่พูดอะไร ฟันหน้าทองของเขาไม่โผล่ให้เห็นสักครั้ง
*
กลางวัน บนม้านั่งหลังค่ายทหาร ยาดิเอลเสียบหูฟังไว้ข้างเดียว เขาขอให้อิซาเบลส่งไฟล์เสียงมาที่สมาร์ทโฟนของตัวเอง
พอราฟาเอลนั่งลงข้าง ๆ ยาดิเอลก็เงยหน้าขึ้น
“ยังฟังอยู่อีกเหรอ”
“ประโยคเดิมนี่สามสิบรอบแล้ว มีอะไรบางอย่างมันติดอยู่ในหัวน่ะ พานา แต่ฉันไม่รู้ว่ามันคืออะไร”
“ผมไม่ได้สงสัยนาย”
“ขอบใจ แต่คนอื่นเขาสงสัยนะ”
ยาดิเอลดึงหูฟังออกแล้วเอารูปในสมาร์ทโฟนให้ดู ผู้หญิงตัวเล็กอ้วนกำลังหัวเราะอยู่ในครัว ข้างกันมีเด็กหนุ่มตัวสูงผอมยืนอยู่
“นี่แม่ฉัน กับน้องชาย ฆวนคาร์ลอส อายุสิบเจ็ด เล่นบาสเก่ง บอกว่าอยากไปเรียนมหาวิทยาลัยที่อเมริกา ฉันเลยส่งชาโบสให้ทุกเดือน สร้อยเส้นนี้แม่ฉันแกะเองกับมือ ทุกครั้งที่จะพังประตู ฉันจะกำมันไว้”
นิ้วใหญ่ ๆ จับไม้กางเขนที่คอไว้
“ผมก็เคยมีน้องชาย”
“เคยมี?”
“ตายไปเมื่อหกปีก่อน ถ้ายังอยู่ก็สามสิบแล้ว”
ยาดิเอลปล่อยมือจากไม้กางเขน แล้วใช้กำปั้นดันไหล่ราฟาเอลเบา ๆ
“งั้นถ้ามาซานฮวนก็มากินข้าวฝีมือแม่ฉันที่บ้านนะ จะให้เจอฆวนคาร์ลอสด้วย เด็กนั่นน่ะ ชื่อนักฟุตบอลบราซิลมันบอกได้หมดเลยนะ”
“สัญญา”
“เวปา! ตกลงตามนี้ พานา”
ฟันหน้าทองส่องประกายขึ้นมาเสียที
*
ตอนเย็น ที่บันไดค่ายทหาร จิลนั่งกอดกระติกน้ำร้อนอยู่
“เอ้า ดื่ม ๆ เข้า ราฟา ได้ยินมาแล้วนะ ว่าไอ้ตัวใหญ่นั่นโดนสงสัย”
“ไม่ใช่เขา”
“ถ้านายว่างั้นก็คงงั้นแหละ นายน่ะ ตั้งแต่ก่อนแล้ว ตาดูเพื่อนนี่แม่นอย่างเดียว”
ราฟาเอลรับภาชนะน้ำเต้ามา ชาขมไหลลงคอที่แห้งผาก
จิลรินน้ำร้อนใส่ภาชนะของตัวเองด้วย แล้วมองไปที่รั้วลวดตาข่ายที่อยู่ไกลออกไป
“ไอ้ตัวใหญ่นั่น เห็นเดินเอารูปน้องชายให้ทุกคนดูที่โรงอาหารเลยนะ เชียโกก็เป็นน้องแบบนั้นนี่เนอะ เอาแต่คุยโม้เรื่องพี่ชาย”
จิลดูดหลอดเงิน
“คืนนั้น เชียโกอยู่ระหว่างส่งของใช่ไหม”
มือของราฟาเอลหยุดนิ่ง
เชียโก คืนนั้นอยู่ระหว่างส่งของ นั่นเป็นเรื่องจริง แต่เคยเล่าเรื่องนี้ให้จิลฟังหรือเปล่า
นึกไม่ออก เรื่องช่วงงานศพ แทบจำอะไรไม่ได้เลย
“ว่าไง เป็นอะไรไป เออร์มาโน เอาอีกแก้วไหม”
“ไม่ล่ะ พอแล้ว”
จิลยิ้ม แล้วปิดฝากระติกน้ำร้อน
*
สามทุ่ม ราฟาเอลเดินอยู่คนเดียวในตลาดกลางคืนใกล้ค่ายทหาร
ควันย่างเนื้อ เสียงเพลงดังสนั่น แสงจากแผงขายของส่องใบหน้าผู้คนเป็นสีแดง
ท่ามกลางนั้น เขาเห็นกระเป๋าสีเหลืองใบหนึ่ง
คืออิซาเบล เธอยืนอยู่ในเงาของแผงขายทาโก้ เผชิญหน้ากับชายหนุ่มคนหนึ่ง
เด็กหนุ่มร่างเพรียวบาง ผมหยิกสีดำตัดสั้น สวมชุดวอร์มสีขาวตัวใหญ่เกินตัวทั้งชุด ตั้งแต่ด้านขวาของคอไปจนถึงแนวกราม มีตัวอักษรและตัวเลขสีดำเชื่อมต่อกันเป็นสาย ในนั้นเห็นชัดเจนว่าเป็น “MS 31” ข้อมือซ้ายพันสายประคำลูกปัดไม้ไว้สามรอบ
อิซาเบลยัดซองเล็ก ๆ ใส่มือเด็กหนุ่ม เขาหรี่ตากลมโตแล้วยิ้ม ครอบฟันเงินที่ฟันหน้าซ้ายส่องประกาย ราฟาเอลคิดว่า พอยิ้มแล้วหน้าเขากลับกลายเป็นเด็กขึ้นมาทันที แต่ดวงตากลับคอยระแวดระวังรอบตัวเหมือนสัตว์ที่ถูกไล่ล่า
สายตานั้นเหลือบมาเจอราฟาเอล
เด็กหนุ่มสอดซองเข้าไปในชุดวอร์ม แล้วหายเข้าไปในฝูงชน อิซาเบลหันมา ราฟาเอลเดินตรงไปหยุดอยู่ตรงหน้าเธอ
“ใคร”
“คุณคิดว่าใครล่ะ”
“ที่คอมี MS 31 เป็นพวกแก๊ง”
“อ่านออกด้วยนะ ไม่เสียแรงที่สอนไว้”
“อย่ามาเล่น ปฏิบัติการรั่วไหล ในหน่วยมีเจ้าของเสียงนั่นอยู่ แล้วในเวลาแบบนี้ คุณยังไปพบพวกแก๊งที่ตลาดกลางคืน”
“แล้วไงล่ะ คุณคิดว่าฉันรู้เรื่องสี่โมงเหรอ ฉันไม่ใช่หัวหน้าหน่วยนะ”
“งั้นก็เล่ามา”
“เล่าไม่ได้”
“ทำไม”
“ถ้าเล่าไป เด็กคนนั้นอาจไม่ได้มีชีวิตอยู่ถึงพรุ่งนี้ก็ได้”
เสียงของอิซาเบลต่ำ ดวงตาสีดำหลังแว่นไม่ได้มองมาที่ราฟาเอล
“คุณไม่เชื่อใจผมหรือ”
“คุณนั่นแหละ ตั้งแต่เมื่อกี้ก็มองฉันด้วยสายตาสงสัย”
อิซาเบลสะพายกระเป๋าสีเหลืองขึ้นบ่าอีกครั้งแล้วหันหลังให้ มือขวายังซุกอยู่ในกระเป๋ากางเกงตลอด
เสียงเพลงจากแผงขายของยังดังหนวกหูต่อไป ราฟาเอลนึกถึงวันที่เคยถูกชวนว่า “มาที่แผงขายของที่ซานซัลวาดอร์ไหม”
*
พอกลับถึงค่ายทหาร เตเรซารออยู่ที่ทางเข้า เธอยื่นแก้วกระดาษมาให้หนึ่งแก้ว
“มีโฮ ฉันจะถอนยาดิเอลออกจากปฏิบัติการซานฮวน”
“เขาไม่ได้ทำอะไรเลยนะครับ”
“ไม่มีหลักฐาน แต่จะให้คนที่ถูกสงสัยไปยืนหน้าประตูไม่ได้ คนที่พังประตูถือชีวิตของทุกคนไว้”
“เขาคือคนที่นับเพื่อนก่อนใครทั้งหมดตอนยืนอยู่หน้าประตูนะครับ”
“รู้ ก็เลยถอนไง ถ้าให้ออกไปสู้โดยยังโดนสงสัยอยู่ คนที่จะโดนยิงคือเด็กคนนั้น เหลืออีกสองวันถึงวันพฤหัสบดี จบ”
เตเรซาหันหลังตัวเล็ก ๆ ให้ แล้วเดินไปทางส่วนลึกของทางเดิน
ราฟาเอลยืนอยู่คนเดียว ถือกาแฟที่เย็นชืดแล้ว
เหลืออีกสองวันถึงวันพฤหัสบดี เงินจะไปถึงซานฮวน และยาดิเอลจะไม่อยู่ที่นั่น คนที่เพิ่งสัญญาว่าจะไปกินข้าวฝีมือแม่ กำลังจะถูกถอดออก
นิ้วเอื้อมไปที่ถุงในกระเป๋าหน้าอก ใช้นิ้วโป้งไล้หน้าจอที่แตกร้าวผ่านถุง
เชียโก คืนนั้นอยู่ระหว่างส่งของ เรื่องนั้นเขาเล่าให้ใครฟัง ยังนึกไม่ออก
และเด็กหนุ่มคนนั้น ที่สลักคำว่า “MS 31” ไว้ที่คอ และรับซองจากอิซาเบล
〈หมอนั่น เป็นใครกันแน่〉
นอกหน้าต่าง แสงไฟที่เรียงรายตามรั้วลวดตาข่ายชายแดนทอดยาวไปไม่มีที่สิ้นสุด
── จบบทที่ 4 ──
