บทที่ 7
ประตูขึ้นเครื่องของคนใส่เสื้อซ้อนหลายชั้น
ปัดไปทางซ้ายเพื่ออ่านต่อ
“ไข่ต้มแปดพันรูเปียห์ครับผม! กล้วยทอดเจ็ดพันรูเปียห์ครับผม!”
รถเข็นขายของบนขบวนรถไฟเข็นกึกกักมาตามทางเดิน
เป็นเที่ยงของวันที่สิบ รถไฟชั้นประหยัดจากสุราบายาไปจาการ์ตามีที่นั่งแข็งๆ หันหน้าเข้าหากันเรียงยาวเป็นแถว ทุกที่นั่งแน่นเอี๊ยดไปด้วยคนและสัมภาระ นอกหน้าต่าง นาข้าวสีเขียวไหลผ่านไปไม่รู้จบ
“วันที่สิบ เหลืออีกห้าสิบเอ็ดวัน อีกแปดชั่วโมงก็ถึงจาการ์ตา! คุณฮา มื้อเดียววันนี้เอาอันนั้นได้ไหม ไข่กับกล้วยทอด รวมแล้วหนึ่งหมื่นห้าพันพอดี”
รากางอนิ้วลงสองนิ้ว
“พอดีเพดานตามข้อตกลงเลยค่ะ ได้ค่ะ”
ฮาเปิดสมุดโน้ตปกสีน้ำเงิน คอของเธอเรียวยาวตั้งตรง แม้แต่มือที่ถือปากกาก็ตรงเหมือนแผ่นหลัง
คนเข็นรถเป็นพนักงานตัวใหญ่ใส่หมวกสีขาว ปิดปากด้วยหน้ากากอนามัยสีขาว หนวดสีดำขาวปนกันที่ตวัดชี้ขึ้นแข็งทื่อโผล่ออกมาจากสองข้างข้างละเส้น
“…หนวดโผล่ออกมาจากหน้ากากนะ”
“นะ นี่เป็นของประดับหน้ากากครับผม!”
พนักงานเกือบจะยกมือวันทยหัตถ์ แต่รีบเปลี่ยนมาจับปีกหมวกแทน ถุงเท้าขาวโพลนถึงข้อเท้าโผล่ออกมาจากชายขากางเกง
〈หนวดแบบนี้ที่เกาะชวา คงเป็นญาติกันหมดเลยมั้ง〉
“ขอไข่หนึ่งฟอง กับกล้วยทอดหนึ่งชิ้นครับ”
ฝารถเข็นเปิดออก ไอน้ำพวยพุ่งขึ้นมา กลิ่นอุ่นๆ ของไข่ต้มเกลือ ส่วนชั้นข้างๆ กล้วยทอดร้อนๆ ยังส่งเสียงปะทุแปะๆ อยู่บนกระดาษ
พนักงานวางไข่หนึ่งฟองลงในมือฮา แล้ววางไข่อีกสามฟองลงบนตักรากา
“ผมไม่ได้สั่งสักหน่อย!”
“ลูกค้ายังไม่ได้ทานอะไรเลยตั้งแต่เช้าครับผม!”
“รู้ได้ยังไงน่ะ!?”
“มะ ไม่มีอะไรหรอก มันเขียนอยู่บนหน้าครับผม!”
พนักงานวางกล้วยทอดห้าชิ้นซ้อนลงบนตักรากา แล้วเพิ่มไข่อีกสี่ฟอง ข้าวเกรียบทอดอีกสองถุง
“หยุดๆ! จ่ายไม่ไหวนะเนี่ย!”
“ราคารวมทั้งหมดหนึ่งหมื่นห้าพันก็พอครับผม”
ตาของรากาเบิกกลมโต ไข่เจ็ดฟอง กล้วยทอดห้าชิ้น ข้าวเกรียบสองถุง นิ้วงอลงอย่างรวดเร็วเหลือเชื่อ
“ถ้าซื้อธรรมดา ทั้งหมดนี่เกินแสนรูเปียห์แน่ๆ แต่นี่หมื่นห้าพันเนี่ยนะ? ต้องเป็นแบบพอไปถึงแล้วโดนเรียกเก็บเศษเก้าหมื่นกว่าๆ ที่เหลือแน่เลย!”
รากาเอาของทั้งหมดไปวางคืนบนรถเข็น พนักงานก็วางกลับมาอีก รากาวางคืนอีก
ทันใดนั้น จากอีกฟากของทางเดินก็มีรถเข็นอีกคันเข้ามา คนเข็นเป็นพนักงานหนุ่มหน้ากลม
“มะ มาช่วยครับผมมม!”
“อ้าว ลูกเรือที่ว่ายน้ำไม่เป็น!”
“คนที่ว่ายน้ำไม่เป็นเป็นหน้ากลมอีกคนครับผมมม!”
รถเข็นสองคันหยุดจมูกชนกันข้างที่นั่งของรากา ทางเดินถูกขวางไว้ ลุงคนหนึ่งที่อยากเข้าห้องน้ำเริ่มเต้นเท้าอยู่กับที่
รถไฟเอียงวูบใหญ่ตรงทางโค้ง
ฝารถเข็นทั้งสองคันเปิดผางพร้อมกัน
ไข่กลิ้งออกมา หนึ่งฟอง สามฟอง สิบฟอง ยี่สิบฟอง ไข่ขาวๆ กลิ้งไปตามทางเดิน ใต้ที่นั่ง ไปไกลสุดลูกหูลูกตา เด็กๆ ส่งเสียงร้องดีใจแล้ววิ่งไล่ตาม ลุงเกือบเหยียบไข่เข้า ต้องกระโดดขาเดียว กระดาษห่อกล้วยทอดปลิวขึ้นไปตามลมจากพัดลมเพดาน
พนักงานตัวใหญ่ตะโกนว่า เก็บกู้ครับผม! แล้วคลานสี่ขาซุกหัวเข้าไปใต้ที่นั่ง ก่อนจะโขกหัวดังโป๊ก
ในที่สุดรถไฟก็กลับมาวิ่งตรง ไข่ที่เก็บรวบรวมได้มีทั้งหมดสามสิบฟอง มีสิบแปดฟองที่แตกร้าว
พนักงานหน้ากลมทำหน้าจะร้องไห้
“ไข่ที่แตกร้าวขายไม่ได้แล้วครับผม…”
“ขายได้สิ”
รากาลุกขึ้นยืน
“ไข่แตกร้าวพรุ่งนี้ก็เสียแล้ว ก็เลยต้องขายวันนี้ ที่ตลาดเรื่องธรรมดาจะตายไป”
รากายืมไข่หนึ่งฟองจากมือฮา แล้วเก็บไข่แตกร้าวขึ้นมาอีกหนึ่งฟอง ชูสูงด้วยสองมือ เสียงที่ฝึกมาจากแผงขายของก้องไปทั้งตู้โดยสาร
“ไข่ตำหนิ! ร้าวนิดหน่อย รสชาติเหมือนเดิม! ฟองละสี่พันรูเปียห์ ลดครึ่งราคา! สองฟองเจ็ดพัน!”
แม่ของเด็กที่เมื่อครู่วิ่งไล่ไข่ยกมือขึ้น ลุงที่กลับจากห้องน้ำก็ยกมือ คุณยายริมหน้าต่างควักกระเป๋าสตางค์ออกมา
ไม่ถึงสิบนาที ไข่แตกร้าวก็ขายหมดไม่เหลือสักฟอง กล้วยทอดที่บี้แบนไปหน่อยก็ขายได้ สองชิ้นห้าพันรูเปียห์
รากาเอาธนบัตรและเหรียญที่เก็บมาได้วางพรึ่บลงบนมือพนักงานตัวใหญ่
“นี่ยอดขาย ส่วนไข่ที่ไม่ร้าว ขายตามราคาปกติด้วยนะ”
พนักงานจ้องเงินในมือ หนวดข้างหน้ากากสั่นระริกเล็กน้อย
“ผะ ผมให้ลูกค้ามาขายให้เสียเองเลยครับผม…”
ฮาเงยหน้าจากสมุดโน้ต แล้วถามว่า แล้วไข่ของฉันล่ะ
รากามองมือทั้งสองของตัวเอง ว่างเปล่า
“…ขายหมดไปแล้ว”
*
ถึงสถานีปาซาร์เสเนนในจาการ์ตาตอนสองทุ่มกว่า
ที่แผงหน้าสถานี รากาซื้อข้าวผัดราคาหนึ่งหมื่นห้าพันรูเปียห์เป็นมื้อเดียวของฮา เงินที่เหลือในกระเป๋าสตางค์ใบเล็กคือหนึ่งหมื่นห้าพัน ค่ารถบัสไปสนามบินจ่ายไปพร้อมตั๋วเรียบร้อยแล้ว
ที่ล็อบบี้ผู้โดยสารขาออกของสนามบิน ฮาชี้ไปที่เครื่องชั่ง
“รากา ช่วยชั่งกระเป๋านั้นหน่อยค่ะ”
พอรากาวางกระเป๋าลงไป เข็มก็ชี้ที่เก้ากิโลกรัม
“ตั๋วที่ถูกที่สุดนำสัมภาระขึ้นเครื่องได้ไม่เกินเจ็ดกิโลกรัมค่ะ ถ้าเกินต้องโหลดใต้ท้องเครื่อง เสียเพิ่มสองแสนห้าหมื่นรูเปียห์”
“สองแสนห้าหมื่น!? เท่ากับวิทยุหนึ่งเครื่องเลยนะ!”
รากาเปิดปากกระเป๋า เสื้อเชิ้ตสามตัว เสื้อแขนยาวหนึ่งตัว แจ็กเก็ตเก่าๆ ที่พ่อยกให้ กางเกงอีกหนึ่งตัว รากาถอดชุดยูนิฟอร์มออกก่อน แล้วสวมทุกอย่างซ้อนกันทีละชั้นตั้งแต่เสื้อเชิ้ต กางเกงสวมทับกางเกงที่ใส่อยู่ ชั้นนอกสุดสวมชุดยูนิฟอร์มสีส้มซีดทับอีกที รอบคอพันผ้าขนหนูสองผืน
พอชั่งอีกครั้ง เข็มก็หยุดที่หกกิโลแปดร้อยกรัม กระป๋องพริกของแม่ยังอยู่ก้นกระเป๋าเรียบร้อยดี
“…คนชั่งไม่ได้นี่คะ”
“ใช่! คนน่ะ หนักกี่กิโลก็ไม่เสียเพิ่ม กฎดีเนอะ”
ฮามองรากาที่ตัวพองลมแล้วเอามือปิดปาก ไหล่สั่นเบาๆ
*
พอถึงกลางคืน ล็อบบี้สนามบินก็เปิดแอร์เย็นเกินไป
บนม้านั่งที่เรียงเป็นแถว นักเดินทางห่มผ้าห่มนอนหลับกันอยู่ เครื่องขัดพื้นแล่นผ่านไปไกลๆ ดังหวีดๆ ป้ายประกาศเที่ยวบินเปลี่ยนหน้าจอแปะๆ เป็นระยะ
รากาเหงื่อซึม ฮานั่งลูบแขนตัวเอง ดูเหมือนเสื้อลินินตัวเดียวจะหนาวเอาการ
รากาถอดแจ็กเก็ตของพ่อออก
“ใส่ไว้ เอาไปไม่เสียเพิ่ม”
“Không cần… มะ ไม่เป็นไรค่ะ”
“คนที่ตัวสั่นอยู่มาบอกว่าไม่เป็นไรเนี่ย”
รากาคลุมแจ็กเก็ตลงบนบ่าฮา ฮาพึมพำอะไรบางอย่างเป็นภาษาเวียดนามเร็วๆ แล้วก็สวมแขนเข้าไปเงียบๆ แขนเสื้อยาวเกินไป โผล่มาแค่ปลายนิ้ว
บนม้านั่งระหว่างทั้งสอง มีสมาร์ตโฟนอีกเครื่องของฮาวางคว่ำหน้าจออยู่
สักพักฮาก็พูดขึ้น
“ทำไมคุณถึงทำงานหนักขนาดนั้นคะ ทั้งไข่ ทั้งหนังสือเดินทาง ทั้งนาข้าว มีแต่เรื่องที่คุณไม่ได้ประโยชน์อะไรเลย”
“ที่จริงก็ไม่ใช่ว่าไม่ได้ประโยชน์หรอกนะ”
รากาเงยหน้ามองเพดาน
“พ่อน่ะ ตื่นตีสี่ทุกเช้า ลูบเอวไปด้วยแล้วก็แบกหม้อ ตั้งแต่แม่ไม่อยู่แล้ว ไม่เคยหยุดสักวัน เพราะมีหนี้”
“…ค่ะ”
“อยากให้พ่อสบาย สักครั้งก็ยังดี อยากเห็นพ่อนอนยันเที่ยง”
ฮาเอานิ้วจับแขนเสื้อแจ็กเก็ต
“ฉันก็เพื่อแม่เหมือนกันค่ะ”
“แม่ของคุณฮาเหรอ?”
“ที่ฮอยอัน ท่านทำโฮมสเตย์เล็กๆ ค่ะ น้ำท่วมฤดูใบไม้ร่วงปีที่แล้ว ชั้นหนึ่งจมน้ำสูงถึงระดับอกฉัน ผนังกับพื้นเพิ่งซ่อมเสร็จไปแค่ครึ่งเดียวค่ะ”
“เพราะอย่างนั้นถึงมาเป็นไกด์ต่างประเทศเหรอ?”
“แค่ไกด์ไม่พอค่ะ”
สายตาของฮาตกลงไปที่สมาร์ตโฟนบนม้านั่งเพียงชั่วอึดใจ
รากาหยิบสมุดโน้ตออกมาจากกระเป๋าสตางค์ใบเล็ก
“งั้นนะ ถ้าเจอสมบัติแล้ว ก็ใช้คืนหนี้ก่อน ที่เหลือเอาไปซ่อมผนังบ้านคุณฮาด้วยกัน”
“…อย่าเอาผนังบ้านคนอื่นไปใส่ในงบของคุณตามอำเภอใจนะคะ”
“ใส่ไปแล้ว”
รากาเขียนลงบรรทัดใหม่ ผนังบ้านคุณฮา
ฮาหันหน้าหนี เครื่องขัดพื้นแล่นผ่านหน้าทั้งสองอีกครั้ง ท่ามกลางเสียงนั้น ฮาพูดอะไรเบาๆ รากาฟังไม่ออก
ทั้งสองคุยกันอย่างนั้นจนนอกหน้าต่างเริ่มขาว เรื่องสีของแม่น้ำฮอยอัน เรื่องราคาที่แผงขายของในสุราบายา ไม่มีใครหลับเลยสักคน
*
เช้าวันที่สิบเอ็ด ฮาพับแจ็กเก็ตอย่างเรียบร้อยแล้วคืนให้ รากาสวมมันกลับเป็นชั้นที่สองจากนอกสุดอีก
“วันที่สิบเอ็ด เหลืออีกห้าสิบวัน ตัวเลขกลมดีเนอะ”
ขณะเดินไปประตูขึ้นเครื่องด้วยร่างพองลม เสียงประกาศก็ดังขึ้นในล็อบบี้
“ขอเชิญคุณรากา ประดิปตา มาที่เคาน์เตอร์ประตูขึ้นเครื่องค่ะ”
ขารากาชะงัก เหงื่อทะลักออกมาใต้เสื้อผ้าหกชั้น
“…ใบเรียกเก็บเงิน มาจนได้สินะ”
ที่เคาน์เตอร์ หญิงสาวในเครื่องแบบสีกรมท่ายิ้มรออยู่
“ขอแสดงความยินดีด้วยค่ะ ที่นั่งของคุณถูกอัปเกรดเป็นชั้นธุรกิจฟรีค่ะ”
“ฟะ ฟรี? แล้วพอถึงที่หมายก็มีใบเรียกเก็บเงินรออยู่ใช่ไหม ผมมีเงินในกระเป๋าแค่หมื่นห้าพันเองนะ!”
“ไม่ใช่ค่ะ ค่าบริการได้รับไปแล้ว…เอ๊ย ฟรีค่ะ”
“เมื่อกี้พูดว่าได้รับไปแล้วนะ!”
รากาชะโงกดูนาฬิกาข้อมือของฮา ฮากดปุ่มปี๊บๆๆ
“ชั้นธุรกิจของเส้นทางนี้ ถ้าซื้อตามปกติราวสี่ล้านรูเปียห์ค่ะ”
“บะหมี่สองร้อยหกสิบหกชามกว่าๆ…”
หลังเสาต้นใหญ่หลังกระจก มีชายสวมสูทยืนอยู่ หนวดสีดำขาวปนกันตวัดชี้ขึ้นแข็งทื่อ เขาชูนิ้วโป้งมาทางนี้ พอสบตากับรากาก็รีบหลบไปหลังเสา ใต้เสามองเห็นแต่ถุงเท้าสีขาว
ตอนนั้นเอง สายตารากาก็เหลือบเห็นอีกสิ่งหนึ่ง
ท้ายแถว หญิงชราผ้าพันคอสีม่วงเกาะไม้เท้ากุมเอวอยู่ ทำหน้าย่น หยุดพักหลายครั้ง
“เอ่อ ที่นั่งนั้นเอาไปให้คุณยายคนนั้นได้ไหมครับ”
“เอ๊ะ…รอสักครู่นะคะ”
หญิงสาวคุยโทรศัพท์กับใครสักคน แล้วพยักหน้าอย่างขัดๆ
“ถ้าเป็นความประสงค์ของคุณ ก็ได้ค่ะ”
รากาเดินไปหาหญิงชรา ยื่นบัตรโดยสารใบใหม่ให้ หญิงชรากะพริบตา ถามว่า นี่ที่นั่งของเธอไม่ใช่เหรอ
“ผมน่ะ ที่แคบๆ ทำให้สบายใจกว่า เพราะงีบหลับบนม้านั่งยาวที่แผงขายของเป็นประจำ”
หญิงชราเอามือสองข้างประคองมือรากา ถุงเท้าขาวใต้เสาหดหายเข้าไปหลังเสาอย่างห่อเหี่ยว
*
เป็นที่นั่งริมหน้าต่างแถวสามที่นั่ง ใกล้ท้ายเครื่อง
พอนั่งลง รากาก็ถอดชุดยูนิฟอร์มออกก่อน แล้วถอดเสื้อผ้าทีละชั้นยัดลงกระเป๋า แจ็กเก็ต เสื้อแขนยาว เสื้อเชิ้ต เสื้อเชิ้ต เสื้อเชิ้ต สวมยูนิฟอร์มกลับเข้าไป แล้วยัดกางเกงที่สวมซ้อนกับผ้าขนหนูรอบคอสองผืนลงไปด้วย ลุงที่นั่งริมทางเดิน มองข้ามฮามาด้วยสีหน้าเหมือนดูมายากล
“ทีนี้ก็กลับเป็นคนธรรมดาแล้ว”
“ตั้งแต่แรกก็ไม่ธรรมดาอยู่แล้วค่ะ”
ฮานั่งที่นั่งกลางข้างๆ คาดเข็มขัดนิรภัย ผู้โดยสารยังขึ้นเครื่องกันอยู่ ในเครื่องจึงจ้อกแจ้กจอแจ
เพราะไม่ได้นอนทั้งคืน หนังตารากาจึงหนักอึ้ง ตอนกำลังจะสัปหงก มีบางอย่างสว่างวาบขึ้นบนตักของฮา
แสงสีขาวรั่วออกมาจากขอบสมาร์ตโฟนที่วางคว่ำหน้าจออยู่ ฮาหยิบมันขึ้นมา แล้วพลิกกลับด้าน
บนหน้าจอมีชื่อลอยขึ้นมา
ดีมา
“…ดีมา?”
นิ้วของฮาหยุดค้างอยู่เหนือหน้าจอ
ฮาพลิกสมาร์ตโฟนคว่ำลงอีกครั้ง แล้วพูดโดยไม่มองมาทางรากา
“แม่ของฉันค่ะ”
── จบบทที่ 7 ──
